Stabil Angina Tedavisi 2026: ESC 2024 Uyumlu Efor Anjinası Yönetim Kılavuzu

Genel Bakış: Stabil Angina Nedir?

Stabil angina (angina pectoris — stable), koroner arter hastalığı (KAH) zemininde miyokard oksijen ihtiyacı ile sunumu arasındaki dengesizliğin efor veya emosyonel stresle ortaya çıktığı; dinlenme veya sublingual nitratla 5–10 dakika içinde tümüyle geçen retrosternal baskı/sıkışma karakterindeki göğüs rahatsızlığıdır. Semptomun sıklığı, süresi ve şiddeti son 2 aydır değişmemişse stabil kabul edilir; aksi durumda akut koroner sendrom (AKS) — özellikle kararsız anjina — spektrumuna geçilir. ESC 2024 KKS kılavuzu stabil anjinayı kronik koroner sendromun en sık klinik alt tipi olarak tanımlar.

İlgili sayfalarımız: Kronik Koroner Sendrom Tedavisi, Koroner Arter Hastalığı Tedavisi, Koroner Yetmezlik Tedavisi, Sessiz İskemi Tedavisi ve Damar Tıkanıklığı Tedavisi.

Terminoloji: KAH, KKS, Stabil Anjina

KAH (Koroner Arter Hastalığı) aterosklerozun anatomik tanımıdır. KKS (Kronik Koroner Sendrom) KAH'ın akut olmayan tüm klinik yansımalarını kapsayan şemsiye terimdir. Stabil anjina ise KKS'nin semptomatik klinik alt tipidir; sessiz iskemi (semptomsuz alt tip), INOCA/ANOCA (obstrüktif hastalık olmadan iskemi), vazospastik anjina ve iskemik kardiyomiyopati diğer KKS alt tipleridir. 2026 pratiğinde "stabil anjina tedavisi" teriminin klinik değerlendirmesi genelde KKS bütününde yapılır; bireysel semptom yönetimi ise anjinaya odaklanır.

Epidemiyoloji ve Yük

Global Burden of Disease 2024 verilerine göre iskemik kalp hastalığı dünyada yıllık 9.4 milyondan fazla ölümün baş sorumlusu; stabil anjina, KAH'lı yetişkinlerin en sık ilk klinik sunumudur. Avrupa'da stabil anjina yaşam boyu prevalansı erkeklerde %10–15, kadınlarda %5–10 aralığındadır. Türkiye'de TEKHARF ve TÜİK verilerine göre >65 yaş erkeklerde stabil anjina prevalansı %20'yi aşar; kadın-erkek oranı yaşla yaklaşır. Diyabet, obezite ve sedanter yaşamın artışıyla anjina yükünün 2030'a kadar %35 daha artması öngörülmektedir. Bu nedenle 2026 pratiğinde erken tanı, agresif OMT ve dijital takip birincil halk sağlığı hedefidir.

Patofizyoloji: Arz-Talep Dengesizliği

Stabil anjinanın klasik mekanizması, aterosklerotik daralmış koroner arterde efor sırasında artan miyokard oksijen ihtiyacına (kalp hızı, kontraktilite, duvar stresi ile orantılı) yeterli koroner kan akımı sunulamamasıdır. Ancak 2026 anlayışında tablo çok bileşenlidir: (1) sabit epikardiyal darlık; (2) plak inflamasyonu ve endotel disfonksiyonu; (3) koroner mikrovasküler disfonksiyon (bozulmuş CFR ve IMR); (4) epikardiyal veya mikrovasküler spazm; (5) sol ventrikül hipertrofisi ile artan duvar stresi; (6) anemi, hipertiroidi, taşiaritmi gibi ekstrakardiyak arz-talep dengesizliği etkenleri. Tedavi bu bileşenlerin her birine hitap etmelidir.

CCS I–IV Fonksiyonel Sınıflaması

• CCS I: Normal aktivitede anjina yok; sadece yoğun, hızlı ya da uzun süreli egzersizle.
• CCS II: Normal aktivitede hafif kısıtlama — hızlı yürüme, 1 kattan fazla merdiven, yokuş çıkma, yemek sonrası aktivite.
• CCS III: Normal aktivitede belirgin kısıtlama — 1 kat merdiven, düz zeminde 100–200 m yürüyüş anjinaya yol açar.
• CCS IV: Her türlü fiziksel aktivite anjinaya neden olur veya istirahat anjinası mevcuttur.

CCS III–IV OMT'ye rağmen devam ediyorsa; ya da CCS I–II olsa dahi prognostik anatomi (sol ana koroner, üç damar + azalmış EF, proksimal LAD, geniş iskemi) varsa revaskülarizasyon eşiği düşer. Seattle Angina Questionnaire (SAQ) ile fonksiyonel durum sayısallaştırılır; 2026'da SAQ-7 dijital versiyonu takipte standart hâle gelmiştir.

Semptomlar: Tipik / Atipik / Non-Anjinal

Klasik tanımlama üç kriter ile yapılır:

1. Retrosternal baskı, sıkışma, ağırlık, yanma karakteri (çoğunlukla <10 dakika).
2. Efor veya emosyonel stres ile tetiklenme.
3. Dinlenme veya sublingual nitratla 5–10 dakikada geçme.

Üçünün tümü mevcutsa tipik anjina, ikisi varsa atipik anjina, sıfır–bir varsa non-anjinal göğüs ağrısı denir. Kadınlar, yaşlılar ve diyabetliler sıklıkla atipik veya angina eşdeğeri (dispne, yorgunluk, epigastrik rahatsızlık, çarpıntı) ile başvurur; bu grupta klinik olasılık düşük tahmin edilmesi tanı gecikmesine yol açar.

Tetikleyiciler ve Angina Eşdeğerleri

Sık tetikleyiciler: hızlı yürüyüş, yokuş, merdiven, ağır taşıma, cinsel aktivite, soğuk hava, ağır yemek sonrası aktivite, emosyonel stres, akut anemi/enfeksiyon, kontrolsüz taşiaritmi. Angina eşdeğerleri: efor dispnesi, egzersizde ani yorgunluk, boyun/çene ağrısı, sol kola yayılan uyuşukluk, epigastrik baskı, senkop veya presenkop. Diyabetli ve yaşlı hastalarda dispne baskın olabilir; bu grupta CCTA veya fonksiyonel test eşiği düşürülür.

Fizik Muayene ve İlk Değerlendirme

Muayenenin çoğu zaman normal olduğu bilinmelidir. Ancak (1) periferik nabız asimetrisi (PAH şüphesi), (2) karotis üfürümü, (3) S4 galopu (LV kompliyansı azalması), (4) apeks vurusu deplasmanı (LV dilatasyonu), (5) xanthelasma / arcus corneae (dislipidemi), (6) obezite ve santral yağlanma önemli ipuçlarıdır. İlk basamak testler: 12-derivasyon dinlenme EKG (Q dalgası, ST-T değişiklikleri, LBBB), TTE (LV fonksiyon, kapak, duvar hareket bozukluğu), tam kan sayımı, kreatinin/eGFR, HbA1c, açlık glukozu, lipid paneli, TSH ve bir kez Lp(a) ölçümü.

Pre-Test Olasılık ve RF-CL Modeli (ESC 2024)

ESC 2024 KKS kılavuzu klasik Diamond-Forrester tablosunu güncelleyip Risk Factor-weighted Clinical Likelihood (RF-CL) modeline geçmiştir. Bu model yaş, cinsiyet ve semptom tipine ek olarak DM, HT, sigara, dislipidemi, aile öyküsü ve obezite gibi risk faktörlerini hesaba katarak PTP'yi yeniden ayarlar. Böylece 2019 modelinde "orta" görünen birçok hastanın gerçekte düşük olasılıklı olduğu görülmüş, gereksiz ileri test ve radyasyon maruziyeti azalmıştır. PTP dağılımı: <5% (çok düşük — test önerilmez; alternatif tanı düşün); 5–15% (orta-düşük — CAC skoru veya CCTA); 15–50% (orta — CCTA ± FFR-CT öncelikli veya fonksiyonel test); >50% (yüksek — fonksiyonel görüntüleme veya doğrudan invaziv anjiyografi).

2026 Tanı Algoritması

1. Anamnez, fizik muayene, dinlenme EKG, TTE, temel biyokimya, Lp(a).
2. RF-CL ile PTP hesabı ve klinik olasılık sınıflaması.
3. Orta-düşük PTP: CAC skoru veya CCTA ± FFR-CT.
4. Yüksek PTP: fonksiyonel görüntüleme (MPS, PET, stres eko, stres MR).
5. Belirsiz/çelişkili sonuç: ileri modalite veya hibrit görüntüleme.
6. Prognostik anatomi şüphesi veya CCS III–IV: invaziv anjiyografi + FFR/iFR/QFR.
7. Obstrüktif hastalık yok ama iskemi var: INOCA/ANOCA fenotiplemesi (CFR, IMR, asetilkolin).

CCTA ± FFR-CT: İlk Basamak Test

Koroner BT anjiyografi (CCTA), 2026'da düşük-orta PTP'li stabil anjinalı hastada ESC 2024 KKS sınıf I ilk basamak testidir. PROMISE (2015), SCOT-HEART 5 yıl (2018), DISCHARGE (2022) ve CorCTCA (2023) çalışmaları CCTA'nın 5 yıllık MI/KV ölüm sonlanımında fonksiyonel teste eşdeğer veya üstün olduğunu göstermiştir. Yüksek negatif prediktif değer (>%97) ile obstrüktif KAH güvenle dışlanır; ara/belirsiz lezyonda FFR-CT (HeartFlow, Cleerly, Elucid) ile fizyolojik yönlendirme sağlanır. AI destekli plak analizi (Cleerly, Elucid) yüksek riskli plakları (düşük attenüasyon çekirdek, spotty kalsifikasyon, pozitif remodelling, napkin-ring) belirler ve OMT yoğunluğunu kişiselleştirir.

Detaylar: Koroner BT Anjiyografi ve Kalsiyum Skorlama.

Fonksiyonel Görüntüleme (MPS, PET, Stres Eko, MR)

Yüksek PTP, prior MI/revaskülarizasyon veya CCTA belirsizliği fonksiyonel görüntüleme endikasyonudur. (a) Miyokard perfüzyon sintigrafisi (MPS/SPECT) — Tc-99m sestamibi/tetrofosmin; (b) PET kardiyoloji — en yüksek doğruluk; absolut miyokard kan akımı ve MFR ölçümü; mikrovasküler disfonksiyonu yakalar; (c) Stres ekokardiyografi — radyasyonsuz, deneyime bağlı; egzersiz veya dobutamin ile duvar hareket bozukluğu; (d) Stres kardiyak MR — perfüzyon, fonksiyon ve LGE tek çekimde. Merkez uzmanlığı, hasta anatomisi, BMI, LBBB, pacemaker ve radyasyon maruziyeti seçimi yönlendirir.

Detaylar: Stres Ekokardiyografi, Miyokard Perfüzyon Sintigrafisi, PET Kardiyoloji ve Kardiyak MR.

İnvaziv Anjiyografi + FFR/iFR/QFR

CCS III–IV OMT'ye dirençli semptom, yüksek prognostik risk veya çelişkili non-invaziv sonuçta invaziv koroner anjiyografi (İKA) seçilir. FAME, FAME-2, FAME-3 çalışmaları FFR-rehberli PCI'nın anjiyografi-rehberliye üstünlüğünü kanıtladı; fonksiyonel yönlendirme 2026 standardıdır. Sınırlar: FFR ≤0.80, iFR ≤0.89, QFR ≤0.80. IVUS/OCT ile plak morfolojisi (kalsiyum, trombus, disseksiyon, MLA) değerlendirilir; sol ana koroner ve karmaşık lezyonda IVUS-rehberli PCI mortalite avantajı sağlar (IVUS-XPL, ULTIMATE, OCTOBER 2023).

Detay: Koroner Anjiyografi.

Ayırıcı Tanı: AKS, INOCA, Perikardit, GERD

Stabil anjina tanısı diğer nedenlerin dışlanmasıyla güçlenir:

• AKS: yeni başlangıç, artan sıklık/şiddet, istirahatte veya minör efor ile anjina; troponin ve seri EKG değerlendirilir.
• INOCA / ANOCA: obstrüktif KAH yokluğunda iskemi/semptom; CFR, IMR, asetilkolin testi.
• Vazospastik (Prinzmetal) anjina: istirahatte, gece, ergotamin/kokain öyküsü; nifedipin/diltiazem yanıt verir.
• Perikardit / miyokardit: keskin, pozisyonel ağrı; sürtünme sesi; troponin +, difüz ST-yükselme.
• Aort disseksiyonu: ani, yırtıcı ağrı, sırt yayılımı; asimetrik nabız/BP; BT anjiyo.
• Pulmoner emboli: dispne, plöretik ağrı, taşikardi, hipoksi; D-dimer, BT PA.
• GERD ve özofagus spazmı: postprandiyal, yatınca artar, PPI yanıt verir; nitrata da yanıt olabileceği için tanı kolayca karışabilir.
• Kas-iskelet: kostokondrit, palpasyonla ağrı, pozisyonel.
• Anksiyete/panik: parestezi, hiperventilasyon, çarpıntı; ancak organik nedenler dışlanmadan tanı konmaz.

Optimal Tıbbi Tedavi (OMT) — Prognostik Ayak

OMT dört amaçla verilir: prognoz iyileştirme, semptom hafifletme, revaskülarizasyon gereksinimini azaltma, yaşam kalitesini artırma. Prognostik çekirdek: statin ± ezetimib ± PCSK9 (LDL-K <55 mg/dL), antitrombotik (aspirin veya klopidogrel, yüksek riskte COMPASS), kan basıncı kontrolü (<130/80 mmHg), diyabet kontrolü (HbA1c <7% + SGLT2i / GLP-1 RA), yaşam tarzı, seçilmiş hastada düşük doz kolşisin ve TG yüksekse ikosapent etil. Semptomatik ayak anti-anginal ilaçlarla yönetilir (aşağıda).

Lipid Yönetimi: Statin, Ezetimib, PCSK9, İnklisiran

Stabil anjina + belgelenmiş KAH çok yüksek risk kategorisidir. Hedef: LDL-K <55 mg/dL ve bazalden ≥%50 azalma; rekürren olayda <40 mg/dL. Basamaklar:

1. Yüksek yoğunluklu statin: atorvastatin 40–80 mg veya rosuvastatin 20–40 mg.
2. Ezetimib 10 mg (IMPROVE-IT'te MACE ek azalması).
3. PCSK9 mAb (evolokumab 140 mg 2H'da bir; alirokumab 75–150 mg 2H'da bir).
4. İnklisiran (siRNA; 0–3–6 ay ve 6 ayda bir SC; ORION-10/11).
5. Bempedoik asit (CLEAR Outcomes 2023; statin intoleransında).
6. TG 135–500 mg/dL: ikosapent etil 2×2 g (REDUCE-IT).
7. Lp(a) >50 mg/dL: pelakarsen, olpasiran, lepodisiran gibi hedefli ajanların Faz 3 çalışmaları (HORIZON, OCEAN(a)) 2026 sonuç sürecinde.

Antitrombotik Tedavi ve COMPASS

Belgelenmiş KAH'ta düşük doz aspirin 75–100 mg/gün sınıf I; aspirin intoleransında klopidogrel 75 mg/gün (HOST-EXAM'a göre bazı hastalarda üstün olabilir). Yüksek iskemik + düşük kanama riski varsa COMPASS rejimi (aspirin 100 mg + rivaroksaban 2.5 mg 2×1) MACE'yi %24 azaltır (2017). PCI sonrası DAPT 6–12 ay standarttır; yüksek kanama riskinde 1–3 aya kısaltılabilir (MASTER DAPT, STOPDAPT-2). Kanama riski ARC-HBR ve PRECISE-DAPT ile stratifiye edilir.

ESC 2024 "Diamond ND" Anti-Anginal Algoritması

ESC 2024 KKS klasik "önce beta-bloker" şablonundan kişiselleştirilmiş "Diamond ND" algoritmasına geçmiştir. Amaç, hastanın hemodinamik profiline, komorbiditesine ve tercihine göre ilaç seçmektir:

• Kalp hızı yüksek / prior MI / HFrEF: Beta-bloker öncelik.
• Vazospastik anjina / BB intoleransı / HT baskın: Kalsiyum kanal blokeri (DHP: amlodipin/felodipin; non-DHP: diltiazem/verapamil).
• Semptom kontrolü yetersiz: BB + DHP KKB kombinasyonu.
• İkinci basamak: Ranolazin, ivabradin (KH >70/dk sinüs), nikorandil, uzun etkili nitrat, trimetazidin.
• Sublingual nitrogliserin: Her hastada kurtarıcı.

Beta-Bloker ve Kalsiyum Kanal Blokeri

Beta-bloker (BB): bisoprolol 2.5–10 mg/gün, karvedilol 6.25–25 mg 2×1, nebivolol 2.5–10 mg/gün, metoprolol succinate 25–200 mg/gün. Prior MI ve HFrEF'te sınıf I; kalp hızını 55–60/dk civarında tutmak hedeftir. Kontrendikasyonlar: ağır bradikardi, ileri AV blok (pil yoksa), aktif ağır bronkospazm.

Dihidropiridin KKB (DHP): amlodipin 5–10 mg/gün, felodipin 5–10 mg/gün. Vazodilatasyonla önyükü/artyükü azaltır; HT eşlik ediyorsa çok uygundur; nabız üzerinde etkisi yoktur.

Non-DHP KKB: diltiazem 120–360 mg/gün, verapamil 120–480 mg/gün. Kalp hızını yavaşlatır; BB intoleransında alternatif; HFrEF'te önerilmez. BB + non-DHP KKB kombinasyonu ileri bradikardi/blok riski nedeniyle dikkatli kullanılır.

Ranolazin, İvabradin, Nikorandil, Trimetazidin

• Ranolazin (500–1000 mg 2×1): geç Na akımını inhibe eder; kalp hızı ve BP'yi etkilemez; QT hafif uzatabilir. MERLIN-TIMI 36 alt analizinde anjina sıklığını ve nitrat kullanımını azaltır. Diyabetli hastada HbA1c'yi hafif düşürür.
• İvabradin (5–7.5 mg 2×1): If akımı üzerinden sinüs hızını yavaşlatır; kalp hızı >70/dk sinüs ritminde etkilidir. SIGNIFY yüksek riskli KKS'de nötr; BEAUTIFUL LVEF ≤40% + KH ≥70'te hospitalizasyon azaltır.
• Nikorandil (10–20 mg 2×1): K+-ATP kanal açıcı + nitrat benzeri vazodilatör; IONA çalışmasında MACE azalışı gösterildi. Yan etki: baş ağrısı, mukokutanöz ülser.
• Trimetazidin (35 mg 2×1): metabolik modülatör, yağ asidi oksidasyonunu inhibe eder, glukoz oksidasyonunu artırır. ATPCI çalışmasında PCI sonrası ek yarar nötr; DM ve HFrEF+KKS'de semptomatik faydalıdır. Parkinsonizm/tremor öyküsünde kaçınılır.

Nitratlar: Uzun Etkili ve Sublingual

Sublingual nitrogliserin her stabil anjinalı hastada kurtarıcı ajan olarak reçetelenir: 0.3–0.6 mg tablet veya 0.4 mg sprey; anjinada oturur pozisyonda dil altına yerleştirilir; 5 dakikada geçmezse ikinci doz, 15 dakika içinde toplam 3 dozda geçmezse 112 aranır. PDE5 inhibitörleri (sildenafil, tadalafil, vardenafil) ile kombinasyon kontrendikedir.

Uzun etkili nitrat (izosorbid mononitrat 30–120 mg/gün, izosorbid dinitrat 20–40 mg 3×1) profilaktik anti-anginal etki için verilir; tolerans gelişmesini önlemek için 8–12 saat nitrat-serbest dönem gereklidir. Ana yan etki baş ağrısı, ortostatik hipotansiyon. HFpEF-anjina alt grubunda kanıt sınırlıdır.

Diyabet ve Angina: SGLT2i, GLP-1 RA

KAH + DM birlikteliğinde MACE, HF ve KBH riski katlanır. ESC/EASD 2023 ve ESC 2024 KKS SGLT2i (empagliflozin, dapagliflozin, canagliflozin, ertugliflozin) ve GLP-1 RA (semaglutid, liraglutid, dulaglutid) kullanımını sınıf I önerir. Semaglutid 2.4 mg/hafta SELECT (2023) çalışmasında obez + ASCVD hastasında (DM olsun olmasın) MACE'yi %20 azaltmıştır. Tirzepatid (SURMOUNT-MMO, SURPASS CVOT) 2026'da güçlü kanıt sunmaktadır. HbA1c hedefi genelde <7%; kırılganlık, hipoglisemi riski ve yaşa göre bireyselleştirilir.

Anti-inflamatuar: Düşük Doz Kolşisin (LoDoCo2)

CANTOS (2017; kanakinumab), COLCOT (2019) ve LoDoCo2 (2020) inflamasyonun KKS'de tedavi edilebilir bir hedef olduğunu ispatlamıştır. Düşük doz kolşisin 0.5 mg/gün LoDoCo2'de MACE'yi %31 azaltmıştır. ESC 2024 KKS ve AHA/ACC 2023 CCD, OMT altında hâlâ yüksek hs-CRP ve yüksek rezidüel iskemik risk taşıyan stabil anjinalı hastada düşük doz kolşisini sınıf IIa öneriyle destekler. Kontrendikasyonlar: ağır KBH (eGFR <30), ağır karaciğer yetmezliği, güçlü CYP3A4/P-gp inhibitörleri.

Revaskülarizasyon: PCI vs CABG, ISCHEMIA-EXTEND

Revaskülarizasyonun rolü ISCHEMIA (2020) ve ISCHEMIA-EXTEND (2023) sonrasında yeniden kalibre edilmiştir: korunmuş EF, orta iskemi, stabil semptomlu hastada 7 yıllık KV ölüm/MI'da erken invaziv vs OMT arasında fark yok; ancak MI-ilişkili ölümde erken invaziv lehine anlamlı azalma var. 2026'da revaskülarizasyon endikasyonları:

• Sol ana koroner stenozu >50%.
• Üç damar hastalığı + azalmış EF veya DM (özellikle CABG — FREEDOM, SYNTAX 10 yıl).
• Proksimal LAD anlamlı lezyon + iskemi.
• Geniş iskemi alanı (LV >%10 sintigrafik/MR/PET).
• OMT altında CCS III–IV ilerleyen anjina.
• İskemik kardiyomiyopati (LVEF ≤35%) + uygun anatomi (STICHES 10 yıl uzatma CABG'ı destekler; REVIVED-BCIS2'de PCI ek yarar sağlamamıştır).

PCI vs CABG seçimi SYNTAX skoru, DM varlığı, EF, kırılganlık, anatomi ve hasta tercihi ile Heart Team tarafından yapılır. DES + IVUS/OCT rehberliği + FFR/iFR ile PCI sonuçları belirgin iyileşmiştir.

Yaşam Tarzı ve Kardiyak Rehabilitasyon

• Denetimli aerobik egzersiz (haftada 150 dk orta veya 75 dk yoğun) + 2 seans direnç.
• Akdeniz diyeti (PREDIMED); işlenmiş gıda kısıtlaması, zeytinyağı ve ceviz.
• Sigara bırakma: vareniklin, nikotin replasman, davranışsal terapi.
• Kilo kaybı ≥5% (obezitede semaglutid/tirzepatid + yaşam tarzı).
• Alkol kısıtlaması, uyku hijyeni (7–9 saat), OSA taraması.
• Aşılama: yıllık grip, pnömokok, RSV (65+), COVID-19 güncellemeleri (INVESTED, IVVE, IAMI).
• Cinsel aktivite: CCS I–II hastalar için genelde güvenli; öncesinde profilaktik nitrat düşünülebilir; PDE5 inhibitörü nitratla kombine edilemez.

Uzun Dönem Takip ve Sürveyans

• İlk 6 ay: 1 ve 3. ay klinik değerlendirme, lipid, HbA1c, kreatinin, ilaç uyumu.
• 6–12. ay: SAQ ile semptom ve fonksiyonel durum, egzersiz kapasitesi.
• Yıllık: EKG, gerekirse TTE (LVEF, kapak); Lp(a) bir kez ölçülür, tekrarı gereksiz.
• Yeni/artan semptomda ileri test (fonksiyonel görüntüleme veya İKA).
• Prior PCI/CABG sonrası rutin sürveyans anjiyografi önerilmez.
• Giyilebilir cihaz ve mobil uygulamalar ile günlük semptom, BP, adherans takibi.

Yapay Zekâ ile 2026 Anjina Yönetimi

• EKG-AI: Mayo ECG-AI, Anumana ile düşük EF, sessiz iskemi, gelecekteki MI tahmini.
• CCTA-AI: HeartFlow FFR-CT, Cleerly plak analizi, Elucid vulnerable plak skoru.
• MPS/PET-AI: otomatik perfüzyon defekti ve MFR skorlaması.
• Stres eko-AI: Ultromics EchoGo ile LV strain ve wall motion analizi.
• Kateter laboratuvarı-AI: AI-destekli QFR (Medis, Pulse Medical), IVUS/OCT segmentasyonu (Ultreon).
• Dijital semptom günlüğü (SAQ-7) ve adherans takibi.
• EHR-AI: yapılandırılmamış klinik notlardan MACE, HF, KBH riski tahmini.
• Klinik karar destek: OMT boşluklarını gerçek zamanlı işaretleyen guideline motorları.

AI klinik yorumun yerini almaz — nihai karar hekim ve Heart Team sorumluluğundadır.

Doğru Bilinen Yanlışlar

• "Anjinam varsa mutlaka stent gerekir." Yanlış. OMT çekirdektir; stent seçilmiş hastada semptom ve/veya prognostik anatomi için düşünülür.
• "Kolesterolüm normal, statine gerek yok." Yanlış. Belgelenmiş KAH varsa hedef LDL-K <55 mg/dL, "normal" bireye göre değişir.
• "Sublingual nitrat bağımlılık yapar." Yanlış. Bağımlılık yapmaz; kurtarıcı olarak her hastada bulundurulmalıdır.
• "Bypass/stent sonrası ilaçlar bırakılabilir." Yanlış. Prognostik OMT ömür boyudur.
• "Kadınlarda anjina daha zararsız seyreder." Yanlış. Kadınlarda atipik sunum tanıyı geciktirir ve prognoz kötüleşir.
• "Efor testim normal, hiçbir şey yok." Efor EKG'nin tanısal doğruluğu sınırlıdır; klinik olasılık orta-yüksekse ileri test gereklidir.

Sık Sorulan Sorular